برقراری ارتباط مستقیم با خداوند که به آن ، دعا یا نیایش و یا راز و نیاز و نماز گفته میشود از مهمترین اصول تقویت باور به خداوند است . ازاینرو لازم است این مسیر برای کودکان با توجه به آداب آن یا حتی در مواردی بدون توجه به آداب، مهیا و آسان گردد.
در این مسیر گفتگوی ساده و بیآلایش در مورد خواستهها و نیازها و یا طرح مشکلات و شکایتها و یا آرزوهایی که برای خود یا دیگران داریم آغاز راه است و کودک باید بداند برای بیان آنچه در دل دارد هیچ شنوندهای ارزندهتر از خداوند نیست .
اما در این راه سه نکته حائز اهمیت است؛ آسانسازی ، عمقبخشی و ادب گفتگو که به ترتیب به شرح آنها میپردازیم .
در بخش آسانسازی مهمترین نکته این است که کودک باید شما را مشتاق به گفتگو باخدا ببیند و مشاهده کند که در هر جا و مکان و در هر شرایطی شما با خداوند سخن میگویید و از مکنونات قلبی خود با او حرف میزنید سپس میتوانید از او بخواهید که راحت و ساده حرف دل خود را باخدا در میان بگذارد.
در بخش عمقبخشی ، موضوع کمی دشوارتر میشود .
چراکه برقراری ارتباط با خداوند شامل سه سطح مختلف میشود؛
- ارتباط با خداوندی که از او مطالبه میکنیم و خواستههای خود و یا دیگران را با او در میان میگذاریم.
- ارتباط باخدایی که باید از او بترسیم و بابت کارهای ناصواب توبه کنیم و برای پرهیز از آن کارها از او استمداد بخواهیم.
- ارتباط باخدایی که باید از او پیروی کنیم و او را در صفاتی که دارد ، دنبال نمایم.
موضوع گفتگو با خداوند در مورد دیگران در هر یک از سه وجهی که بیان شد، خود از فرازهای مهم عمقبخشی به دعا، نزد کودکان است. این بدان معناست که به کودک خود یادآور شویم که بهتر است برای دیگران هم دعا کند. شرح اهمیت دعا برای دیگران به زبان ساده برای کودکان کار دشواری نیست اما نتیجه آن برای رشد روحی و فکری کودک و حتی تقویت باورهای او به خداوند بسیار اهمیت دارد.
در بخش ادب گفتگو با خداوند، لازم است نکاتی را مدنظر قرار دهیم که به تفضیل بیان میکنیم؛
- به کودک خود یادآور شویم که خواستههایی که از خداوند دارد باید پسندیده و شایسته باشد و
- درست نیست درخواست نامطلوب و بدی را برای خود و یا دیگران از خداوند داشته باشد.
- باید مؤدبانه گفتگوی خود را آغاز کند. (توجه داشته باشید که منظور از رعایت ادب در گفتار به معنی انجام مقدمه خاص و یا رعایت آئینی ویژه نیست و تنها در بیان و لفظ باید ادب را رعایت نمود.)
توضیح این سه سطح برای کودکان کار دشواری نیست و گاهی تنها لازم است بگوییم نباید به دعاها و خواستههایمان اکتفا کنیم بلکه میتوان دامنه گفتگو را به یاری او برای پرهیز از گناهان و خطاها وسیعتر کرد. و بالاتر از آن میتوانیم در هر زمان با ذکر یکی از صفات خداوند، دعا کنیم که او به ما توفیق پیروی از آن صفت را عنایت کند.
مثلاً به کودک خود بگوید میتوانی رفع سرماخوردگی و بازگشت بهسلامتی را از خداوند بخواهی ولی بد نیست از خداوند برای خوردن بستنی که حالت را بدتر کرده طلب بخششکنی و بخواهی که او صفت صبر را در تو تقویت کند.
در خصوص برقراری ارتباط با خداوند از طریق نماز و یا برگزاری مراسم برای ذکر دعاهای گوناگون طبیعی است که نیازمند رعایت آداب و دستوراتی هستیم ، لذا در این موارد باید لزوم رعایت آن آداب را ازآنجهت که خواست خداوند و یا اولیای اوست به کودکان یادآور شویم.
از این طریق میتوانیم آرامآرام این نکته را برای کودک خود آشکار کنیم که توجه ما به دستورات خداوند میتواند امید ما را در پاسخگویی خداوند به گفتگویی که با او داشتیم زیاد کند. بهاینترتیب که بگوییم خداوند صدای همه مخلوقات خود را میشنود و به آنها توجه میکند اما مشتاقتر است به کسانی پاسخ بگوید که آنها نیز سخنان او را میشنوند و عمل میکنند.
نمونهای از دعاهای ساده را بیان میکنیم:
* خدایا به من کمک کن که دوستان خوبی پیدا کنم و دوست خوب و وفاداری برای آنها باشم.
* خدای مهربانم، من امروز به خاطر تمام نعمتهایی که در زندگیام میبینم و احساس میکنم هرچقدر هم که کوچک باشند، تو را شکر میکنم.
*خدایا از تو ممنونم به خاطر دنیای قشنگی که خلق کردی.
*خدایا از تو ممنونم به خاطر غذا و نوشیدنیهایی که روزانه مصرف میکنیم.
*خدایا از تو ممنونم به خاطر پرندههایی که آواز میخوانند.
*خدایا شکرت به خاطر همهچیز.
* خدایا میخواهم امروزم را شروع کنم، از تو درخواست میکنم از من مراقبت کنی و به من نیرو بدهی تا همهکارهایم را درست انجام دهم.
- مرتب به کودک خود یادآور شوید که میتواند راحت و ساده و در هر مکان و زمانی با خداوند حرف بزند.
- به فرزندتان یادآور شوید که شایسته است هر زمان برای خود دعا کرد خانوادهاش، دوستانش، معلمش و حتی کسانی که نمیشناسد را هم دعا کند.
برای آنها میتواند از خداوند چیزهای خوب بخواهد و یا تقاضای بخشش کند.
به کودکتان بیاموزید راحت حرف زدن با خداوند را با الفاظ مؤدبانه همراه کند. نیازی به رعایت آداب خاصی نیست، مگر اینکه بخواهد نماز یا دعاهای دیگری را دستهجمعی بخواند.
جهت مطالعه و مشاهده بیشتر
https://mehrbana.com/wp-content/uploads/2023/08/دعا-کردن-قسمت-ارتباط-با-خدا.mp3